رنگ آمیزی و درزگیری فایبر سمنت برد

رنگ آمیزی و درزگیری فایبر سمنت برد چیست؟

رنگ آمیزی و درزگیری فایبر سمنت برد یک فرآیند مهندسی برای مدیریت تنش های حرارتی نما است که با چسب های الاستومری و رنگ های پایه آب از نفوذ آب و ترک خوردگی پانل سیمانی جلوگیری می کند.

نکات مهندسی رنگ آمیزی و درزگیری فایبر سمنت برد

• رطوبت سنجی دقیق: پیش از اجرای پرایمر رطوبت پانل سیمانی الیاف دار باید کمتر از دوازده درصد باشد تا از محبوس شدن بخار آب جلوگیری شود.
• قانون اتصال دو جانبه: چسب درزگیر در فضای خالی بین ورق ها فقط باید به لبه های پانل سیمانی بچسبد و اتصال آن به پروفیل زیر سازی فلزی یک خطای مهلک است.
• ممنوعیت رنگ روغنی: استفاده از رنگ های پایه حلال روی سمنت برد به دلیل وجود خاصیت قلیایی سیمان باعث وقوع پدیده صابونی شدن و ریزش قطعی رنگ می شود.

شیوه مهندسی رنگ آمیزی و درزگیری نمای سمنت برد

نمای خشک شوخی بردار نیست. یک اشتباه کوچک در درزگیری می تواند تمام زحمات تیم اجرایی و سرمایه کارفرما را به باد بدهد. من به عنوان یک مهندس سازه بارها در پروژه های مختلف شاهد بوده ام که پیمانکاران با خرید بهترین متریال از شرکت ساختمانی صاد شبکه فلزی را با بالاترین دقت اجرا کرده اند اما در مرحله نقاشی و درزگیری با رویکردهای سنتی و غیر علمی کل پروژه را به مرز نابودی کشانده اند. برخلاف کاتالوگ های تبلیغاتی که همه چیز را ساده جلوه می دهند رفتار ترمودینامیکی فایبر سمنت برد در برابر تغییرات اقلیمی بسیار پیچیده است. این متریال زنده است و نفس می کشد. انبساط و انقباض ورق ها تحت تاثیر تابش خورشید و سرمای شبانه یک واقعیت فیزیکی است که اگر با دیتیل های اجرایی درزگیری و نقاشی فایبر سمنت برد به درستی مدیریت نشود نتیجه ای جز دفرمگی ورق و ایجاد ترک های عمیق نخواهد داشت.

استراتژی ما در شرکت ساختمانی صاد به عنوان مرجع تخصصی که فروش این محصول را انجام می دهد همواره بر پایه مهندسی ارزش و ارائه راهکارهای پیشگیرانه استوار است. درک این موضوع که چرا باید از ترکیبات پلیمری خاص برای پوشش این نما استفاده کرد نیازمند شناخت دقیق ساختار شیمیایی سیمان و الیاف سلولزی است.

آماده سازی سطح پانل سیمانی پیش از نقاشی

مهم ترین فاز در اجرای پوشش نهایی نما مرحله ای است که معمولاً با بی حوصلگی از آن عبور می شود. شما نمی توانید روی سطحی که هنوز به پایداری شیمیایی نرسیده است رنگ اجرا کنید. پانل سیمانی الیاف دار به صورت ذاتی دارای تخلخل های میکروسکوپی است که ذرات گرد و غبار ناشی از برشکاری با فرز در آن نفوذ می کنند. تمیزکاری با پمپ باد اولین قدم است اما چالش اصلی چیز دیگری است.

کنترل رطوبت و قلیائیت سطح ورق

پانل سیمانی بر پایه متریال های معدنی تولید می شود و ذات سیمان به شدت قلیایی است. سطح یک ورق سمنت برد تازه نصب شده معمولاً دارای پی اچ بین دوازده تا چهارده است. این میزان قلیائیت برای ترکیبات شیمیایی رنگ ها یک تهدید بالقوه محسوب می شود. طبق دستورالعمل های جدید مقررات ملی ساختمان در سال دو هزار و بیست و شش میزان رطوبت سطحی باید به صورت دیجیتال اندازه گیری شود. تا زمانی که ورق ها خشک نشده اند و رطوبت به زیر محدوده مجاز نرسیده است اجرای هرگونه پوششی ممنوع است. در صورت بارش باران در کارگاه باید حداقل چهل و هشت ساعت زمان برای تبخیر رطوبت در نظر گرفت.

پدیده صابونی شدن چیست؟

اگر از من بپرسید که چرا رنگ نمای سمنت برد پوسته می شود اولین پاسخ من بررسی پدیده ای به نام صابونی شدن است. زمانی که پیمانکار ناآگاه از رنگ های پایه حلال یا همان رنگ های روغنی و الکیدی بر روی سمنت برد استفاده می کند اسیدهای چرب موجود در رزین این رنگ ها با هیدروکسید کلسیم موجود در سیمان واکنش شیمیایی می دهند. نتیجه این واکنش تولید یک لایه صابونی در مرز بین رنگ و پانل سیمانی است. این لایه صابونی چسبندگی رنگ را به صفر می رساند و با اولین وزش باد شدید یا تغییر فصل رنگ نما به صورت ورقه ای کنده می شود. به همین دلیل ما در شرکت ساختمانی صاد همواره به کارفرمایان هشدار می دهیم که استفاده از رنگ روغنی روی سمنت برد معادل دور ریختن پول است.

اصول مهندسی درزگیری فایبر سمنت برد

درزهای بین ورق ها در نمای سمنت برد صرفاً برای زیبایی نیستند. این درزها به عنوان درز انبساط حرارتی عمل می کنند و وظیفه دفع تنش های ناشی از جابجایی نسبی اسکلت ساختمان و تغییرات دمایی را بر عهده دارند. ابعاد استاندارد درز معمولاً بین پنج تا هشت میلی متر در نظر گرفته می شود.

چرا چسب پلی اورتان و نه سیلیکون؟

یکی از سوالات پرتکرار مهندسان این است که بهترین چسب درزگیر و رنگ برای نمای فایبر سمنت چیست؟ بازار پر از ماستیک های ارزان قیمت و چسب های سیلیکونی یا همان آکواریوم است. اما از دیدگاه مکانیک جامدات چسب سیلیکون برای این کار کاملاً مردود است. سیلیکون قابلیت رنگ پذیری ندارد و رنگ روی آن پوسته می شود. از طرفی ماستیک های اکریلیک معمولی مدول الاستیسیته پایینی دارند و در برابر اشعه ماوراء بنفش خورشید به سرعت خشک و شکننده می شوند. تنها گزینه مهندسی تایید شده چسب پلی اورتان مخصوص نما با گرید ساختمانی است. پلی اورتان دارای خاصیت الاستیک فوق العاده ای است و می تواند تا سیصد درصد طول اولیه خود کش بیاید. این چسب کاملاً قابلیت رنگ پذیری دارد و یک سد نفوذ ناپذیر در برابر آب باران ایجاد می کند.

دیتیل های اجرایی درزگیری و استفاده از فوم اسفنجی (بکینگ راد)

تجربه من نشان می دهد بزرگترین اشتباه در اجرای درزگیر عدم استفاده از فوم اسفنجی یا بکینگ راد است. اگر چسب پلی اورتان مستقیماً به داخل درز تزریق شود به سه سطح می چسبد: لبه ورق سمت راست و لبه ورق سمت چپ و سطح فلزی پروفیل زیر سازی در پشت درز. به این حالت اتصال سه جانبه می گویند. در هنگام انقباض ورق ها چسبی که به سه جا متصل است نمی تواند به درستی کش بیاید و از ضعیف ترین نقطه پاره می شود. برای جلوگیری قطعی از ترک خوردگی ما از یک فوم استوانه ای به نام بکینگ راد در انتهای درز استفاده می کنیم تا چسب فقط به دو لبه ورق سمنت برد متصل شود. این یک ترفند کارگاهی بسیار حیاتی است که در دستورالعمل های اجرایی شرکت ساختمانی صاد به شدت روی آن تاکید می شود.

فاجعه ای به نام استفاده از بتونه کناف

استفاده از بتونه کناف به جای چسب پلی اورتان در درزهای انبساط یک اشتباه مهلک اجرایی است که قطعاً بعد از اولین تغییر فصل ترک می خورد. بتونه درزگیر گچی پس از خشک شدن کاملاً صلب می شود و هیچ گونه انعطاف پذیری ندارد. وقتی پانل سیمانی تحت تاثیر آفتاب ظهر تابستان منبسط می شود فشار جانبی شدیدی به درز وارد می کند و بتونه کناف مانند یک تکه بیسکوییت خرد شده و بیرون می ریزد. این روش غیر استاندارد معمولاً توسط اکیپ های نقاشی داخلی که با رفتار نماهای خشک آشنایی ندارند پیشنهاد می شود و خسارات سنگینی به بار می آورد.

اجرای پرایمر و آستر کشی نفوذی روی پانل سیمانی

پرایمر رنگ نیست. پرایمر یک ترکیب شیمیایی هوشمند است. پیش از اجرای رنگ نهایی باید یک لایه پرایمر پایه آب و ترجیحاً سیلیکونی یا اکریلیک با استفاده از غلتک روی تمام سطح پانل سیمانی الیاف دار اجرا شود. وظیفه پرایمر نفوذ عمیق به داخل منافذ سلولزی سمنت برد و مسدود کردن لوله های مویین است. این کار دو مزیت بزرگ دارد. اول اینکه از جذب سریع آب موجود در رنگ توسط ورق جلوگیری می کند و اجازه می دهد رنگ به صورت یکنواخت خشک شود تا سایه روشن یا به اصطلاح کارگاهی دو رنگی ایجاد نشود. دوم اینکه پرایمر یک سد شیمیایی در برابر املاح و نمک های درون سیمان می سازد و از پدیده شوره زدن یا سفیدک زدن روی رنگ نهایی جلوگیری می کند.

خرید و اجرای رنگ سمنت برد

پس از درزگیری با پلی اورتان و اجرای پرایمر نوبت به رنگ نهایی می رسد. همانطور که تحلیل کردیم رنگ های روغنی مردود هستند. بهترین انتخاب رنگ های اکریلیک پایه آب یا رنگ های الاستومری نما هستند. این رنگ ها دارای ویژگی تنفس پذیری هستند. یعنی اجازه می دهند بخار آب محبوس شده در پشت پانل به صورت گاز از بافت رنگ عبور کند و خارج شود بدون آنکه به فیلم رنگ آسیب برساند. اجرای رنگ باید در دو تا سه لایه با ضخامت مهندسی و با فواصل زمانی مشخص برای خشک شدن هر لایه انجام شود. استفاده از دستگاه پاشش ایرلس برای پروژه های بزرگ علاوه بر سرعت بالا سطحی کاملاً یکدست و بدون رد غلتک ایجاد می کند.

دلایل پوسته شدن رنگ نمای سمنت برد

چندی پیش از طرف یک کارفرما برای مشاوره به پروژه ای در یکی از مناطق پر باران دعوت شدم. نمای ساختمان که با فایبر سمنت برد اجرا شده بود کمتر از شش ماه پس از تحویل دچار پوسته شدن شدید رنگ و شکم دادن ورق ها شده بود. صحنه ای که دیدم ترکیبی از تمام اشتباهات مهلک اجرایی بود. پیمانکار قبلی برای کاهش هزینه ها از پروفیل های غیر استاندارد برای زیر سازی استفاده کرده بود و بدتر از آن درزهای انبساط را با بتونه معمولی پر کرده بود. به دلیل رطوبت بالای منطقه و استفاده از رنگ پایه حلال آب باران از طریق ترک های ایجاد شده در بتونه به پشت ورق ها نفوذ کرده بود.

از آنجا که رنگ روغنی اجازه تنفس به ورق نمی داد رطوبت در بافت سلولزی سمنت برد محبوس شده بود. این امر باعث دفرمگی ورق ها و شکم دادن آنها به سمت بیرون شده بود. فشار رطوبت از پشت رنگ باعث باد کردن و کنده شدن لایه های رنگ شده بود. راهکار مهندسی ما در شرکت ساختمانی صاد تخریب کامل رنگ قبلی با استفاده از دستگاه سندبلاست ملایم بود. پس از خشک شدن کامل ورق ها درزها را تراشیده و با بکینگ راد و چسب پلی اورتان اورجینال پر کردیم. سپس یک لایه پرایمر ضد شوره و دو دست رنگ الاستومری پایه آب با قابلیت کشسانی بالا روی نما اجرا شد. این پروژه اکنون پس از گذشت چند زمستان سخت بدون کوچکترین ترک خوردگی پابرجا است. این تجربه به خوبی نشان می دهد که چرا درزگیری و نقاشی فایبر سمنت برد نیازمند تخصص بالای مهندسی است.

اشتباهات اجرایی در نقاشی و درزگیری سمنت برد

برای تکمیل این مقاله جامع و جلوگیری از بروز خسارات در کارگاه های ساختمانی لیستی از خطاهای رایج را که بر اساس مشاهدات میدانی جمع آوری کرده ام ارائه می دهم. این لیست به تنهایی می تواند راهنمای ارزشمندی برای ناظران معماری و عمران باشد:

رنگ آمیزی در شرایط جوی نامناسب

• اجرای رنگ یا پرایمر در دمای زیر پنج درجه سانتی گراد باعث توقف فرآیند پلیمریزاسیون رنگ های اکریلیک می شود. رنگ در این حالت پودر شده و با دست کشیدن پاک می شود. همچنین اجرای رنگ در زیر تابش مستقیم آفتاب سوزان باعث تبخیر سریع حلال و ترک خوردن فیلم رنگ می گردد.

استفاده از چسب غیر استاندارد

• جایگزین کردن چسب پلی اورتان با ماستیک های در و پنجره یا سیلیکون اسیدی باعث از بین رفتن خاصیت رنگ پذیری در محل درزها شده و نمای ساختمان را دچار دو رنگی شدید می کند.

عدم رعایت اورلپ در رنگ آمیزی

• اگر نقاش در هنگام استفاده از غلتک لبه های خیس رنگ را به درستی اورلپ نکند یا به اصطلاح کارگاهی روی هم نیاندازد پس از خشک شدن رد غلتک به صورت خطوط سایه دار روی نما باقی می ماند.

پوشاندن سر پیچ ها با بتونه گچی

• برای مخفی کردن گل پیچ های سرمته روی نما هرگز نباید از بتونه های معمولی استفاده کرد. فلز پیچ دارای ضریب انبساط حرارتی متفاوتی نسبت به سمنت برد است و این بتونه ها به سرعت روی پیچ ترک می خورند. برای این کار باید از ماستیک های انعطاف پذیر اپوکسی یا همان پلی اورتان استفاده نمود.

در نهایت باید تاکید کنم که موفقیت در اجرای نمای خشک تنها در گرو خرید متریال گران قیمت نیست بلکه اجرای آگاهانه و مهندسی شده آن است که دوام پروژه را تضمین می کند. شرکت ساختمانی صاد با در اختیار داشتن کادر مهندسی مجرب و اکیپ های اجرایی آموزش دیده آماده ارائه خدمات مشاوره فروش این محصول و نظارت عالیه بر فرآیند رنگ آمیزی و درزگیری نماهای مدرن شما می باشد. انتخاب هوشمندانه متریال و روش اجرای صحیح کلید طلایی ماندگاری نمای ساختمان شما در برابر بی رحم ترین شرایط جوی خواهد بود.